Steve Jobs

Steve Jobs
Thông tin chung
Tên đầy đủ	Steven Paul Jobs
Ngày sinh	24 tháng 2 năm 1955
Ngày mất	5 tháng 10 năm 2011
Quốc tịch	Mỹ
Nghề nghiệp	Doanh nhân, nhà phát minh, nhà thiết kế công nghiệp
Sự nghiệp
Vai trò tại Apple	Người đồng sáng lập, cựu Chủ tịch, Giám đốc điều hành (CEO)
Các sản phẩm cách mạng	iPhone, iPad, máy tính Macintosh
Thành tựu khác	Nhân vật then chốt tại Pixar và NeXT
Thành lập Apple	Năm 1976 cùng Steve Wozniak và Ronald Wayne
Tiểu sử
Nơi sinh	San Francisco, California
Cha mẹ nuôi	Paul và Clara Jobs
Học vấn	Đại học Reed (bỏ học)
Ảnh hưởng từ việc học	Lớp học thư pháp ảnh hưởng đến thiết kế font chữ và giao diện đồ họa Macintosh

Steve Jobs (tên đầy đủ là Steven Paul Jobs, sinh ngày 24 tháng 2 năm 1955 – mất ngày 5 tháng 10 năm 2011) là một doanh nhân, nhà phát minh và nhà thiết kế công nghiệp lỗi lạc người Mỹ. Ông được thế giới công nhận rộng rãi với tư cách là người đồng sáng lập, cựu Chủ tịch và Giám đốc điều hành (CEO) của Apple Inc., tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới. Steve Jobs được coi là “cha đẻ” và là linh hồn của những thiết bị mang tính cách mạng, thay đổi hoàn toàn cách thức nhân loại tương tác với công nghệ hiện đại như iPhone, iPad và máy tính Macintosh. Bên cạnh những thành tựu rực rỡ tại Apple, ông còn là nhân vật then chốt đứng sau sự thành công của xưởng phim hoạt hình Pixar và công ty máy tính NeXT, góp phần định hình lại ngành công nghiệp giải trí và máy tính cá nhân trong nhiều thập kỷ.

Tiểu sử và những năm đầu đời

Steven Paul Jobs sinh ra tại San Francisco, California vào ngày 24 tháng 2 năm 1955. Ngay từ khi mới chào đời, ông đã được gia đình ông Paul và bà Clara Jobs nhận nuôi. Sự giáo dục và môi trường sống trong gia đình thợ máy Paul Jobs đã sớm hình thành trong ông niềm đam mê với các thiết bị cơ khí và điện tử. Những năm tháng tuổi trẻ của Jobs gắn liền với khu vực mà sau này trở thành Thung lũng Silicon, nơi ông có cơ hội tiếp xúc với những tiến bộ công nghệ sơ khai nhất.

Một bước ngoặt quan trọng trong cuộc đời của Steve Jobs là khi ông theo học tại Đại học Reed. Tuy nhiên, chỉ sau một học kỳ, ông đã quyết định bỏ học chính thức vì cảm thấy chương trình giáo dục truyền thống không phù hợp với định hướng cá nhân. Dù ngừng đóng học phí, Jobs vẫn quyết định ở lại trường dự thính các lớp học mà ông yêu thích, tiêu biểu nhất là lớp học về thư pháp. Đây được xem là một quyết định mang tính định mệnh, bởi chính những kiến thức về nghệ thuật chữ viết và sắp đặt thẩm mỹ từ lớp học này đã giúp ông tạo ra các font chữ tuyệt đẹp và giao diện đồ họa tinh tế trên dòng máy tính Macintosh sau này. Điều này minh chứng cho triết lý kết hợp giữa nghệ thuật và công nghệ mà ông theo đuổi suốt đời.

Sự nghiệp tại Apple và cuộc cách mạng máy tính

Năm 1976, ở tuổi 21, Steve Jobs cùng với người bạn thân là thiên tài kỹ thuật Steve Wozniak và Ronald Wayne đã thành lập Apple Computer. Trụ sở đầu tiên của công ty chính là gara để xe của gia đình Jobs. Tại đây, những sản phẩm đầu tiên như Apple I và Apple II đã ra đời, đặt những viên gạch đầu tiên cho đế chế Apple. Sự kết hợp giữa khả năng kỹ thuật xuất chúng của Wozniak và tầm nhìn kinh doanh, marketing sắc bén của Jobs đã đưa Apple từ một khởi nghiệp nhỏ bé trở thành một thế lực mới nổi trong ngành công nghiệp máy tính.

Năm 1984 đánh dấu một cột mốc lịch sử khi Steve Jobs giới thiệu chiếc máy tính Macintosh đầu tiên. Đây là thiết bị tiên phong sử dụng giao diện đồ họa người dùng (GUI), thay thế cho những dòng lệnh văn bản khô khan, giúp máy tính trở nên thân thiện hơn với người dùng phổ thông. Tuy nhiên, sự nghiệp của ông tại Apple không phải lúc nào cũng trải đầy hoa hồng. Năm 1985, sau những mâu thuẫn gay gắt với CEO đương nhiệm lúc bấy giờ là John Sculley, Steve Jobs đã bị sa thải khỏi chính công ty do mình đồng sáng lập. Sự kiện này được coi là một cú sốc lớn, nhưng cũng là khởi đầu cho một chương mới đầy sáng tạo trong cuộc đời ông.

Giai đoạn rời Apple: NeXT và Pixar Animation Studios

Sau khi rời khỏi Apple, Steve Jobs không dừng lại mà tiếp tục dấn thân vào những dự án mới đầy tham vọng. Ông thành lập NeXT, một công ty máy tính tập trung vào việc phát triển các máy trạm cấu hình cao cho thị trường giáo dục và kinh doanh. Dù NeXT không đạt được thành công vang dội về mặt doanh số, nhưng những công nghệ hệ điều hành cốt lõi mà công ty này phát triển đã trở thành nền tảng quan trọng cho các hệ điều hành của Apple sau này.

Năm 1986, Steve Jobs đã thực hiện một thương vụ đầu tư táo bạo khi mua lại bộ phận đồ họa của Lucasfilm và đổi tên thành Pixar Animation Studios. Dưới sự dẫn dắt và tầm nhìn của ông, Pixar đã thay đổi hoàn toàn ngành công nghiệp điện ảnh. Năm 1995, Pixar ra mắt Toy Story (Câu chuyện đồ chơi), bộ phim hoạt hình máy tính dài đầu tiên trên thế giới, với Steve Jobs giữ vai trò Giám đốc sản xuất (Executive Producer). Thành công của bộ phim này không chỉ khẳng định vị thế của Pixar mà còn mang lại cho Jobs nguồn tài chính khổng lồ, đặc biệt là sau khi Pixar sáp nhập với The Walt Disney Company, biến ông trở thành cổ đông cá nhân lớn nhất của Disney.

Sự trở lại và kỷ nguyên hoàng kim của Apple

Năm 1996, trong bối cảnh Apple đang gặp khủng hoảng nghiêm trọng, công ty đã quyết định mua lại NeXT với giá 429 triệu USD. Thương vụ này không chỉ giúp Apple sở hữu công nghệ mới mà quan trọng hơn là đưa Steve Jobs trở lại “mái nhà xưa”. Năm 1997, ông chính thức trở thành CEO tạm thời (thường được gọi là iCEO) và bắt đầu một chiến dịch cải tổ toàn diện với khẩu hiệu nổi tiếng “Think Different” (Hãy suy nghĩ khác biệt).

Kể từ đây, Apple bước vào kỷ nguyên thống trị toàn cầu với hàng loạt sản phẩm đột phá. Năm 2001, sự ra đời của iPod và dịch vụ iTunes đã thay đổi hoàn toàn cách nhân loại thưởng thức âm nhạc. Năm 2007, Steve Jobs đã làm cả thế giới kinh ngạc khi giới thiệu chiếc iPhone đầu tiên, một thiết bị kết hợp giữa điện thoại di động, thiết bị liên lạc internet và máy nghe nhạc màn hình cảm ứng. Đến năm 2010, ông tiếp tục cho ra mắt iPad, khai sinh ra phân khúc máy tính bảng hiện đại. Trong suốt giai đoạn này, sự cộng tác giữa Steve Jobs và Giám đốc thiết kế Jony Ive đã tạo nên những sản phẩm không chỉ mạnh mẽ về công nghệ mà còn là những tác phẩm nghệ thuật về thiết kế công nghiệp.

Di sản và tầm ảnh hưởng đến thế kỷ 21

Steve Jobs qua đời vào ngày 5 tháng 10 năm 2011 tại Palo Alto, California do biến chứng của căn bệnh ung thư tuyến tụy, để lại niềm tiếc thương vô hạn cho cộng đồng công nghệ toàn cầu. Tuy nhiên, di sản mà ông để lại vẫn tiếp tục phát triển mạnh mẽ. Tính đến năm 2026, Apple dưới sự kế nhiệm của CEO Tim Cook vẫn duy trì vị thế là một trong những công ty giá trị nhất thế giới với mức vốn hóa dao động từ 3.000 đến 3.500 tỷ USD. Tác động của iPhone là vô cùng khủng khiếp khi có hơn 2,3 tỷ chiếc đã được bán ra trên toàn cầu tính đến các báo cáo gần đây.

Tầm ảnh hưởng của Steve Jobs không chỉ dừng lại ở các sản phẩm phần cứng. Triết lý sống và làm việc của ông đã trở thành nguồn cảm hứng cho hàng triệu người. Tại Việt Nam, vào tháng 6 năm 2026, tên tuổi của ông cùng câu nói nổi tiếng “Stay Hungry, Stay Foolish” (Hãy cứ khát khao, hãy cứ dại khờ) đã xuất hiện trong đề thi môn Ngữ văn của kỳ thi tốt nghiệp THPT, tạo nên một làn sóng thảo luận sôi nổi về tinh thần đổi mới sáng tạo trong giới trẻ. Bên cạnh đó, vào giai đoạn 2025-2026, nhân kỷ niệm 30 năm ra mắt phim Toy Story, tổ chức Steve Jobs Archive đã công bố những đoạn phỏng vấn quý giá từ năm 1996, hé lộ tầm nhìn độc đáo của ông về việc kết hợp sức mạnh của công nghệ Thung lũng Silicon với nghệ thuật kể chuyện của Hollywood.

Sản phẩm tiêu biểu và giải thưởng

Các sản phẩm và dự án quan trọng

• Thiết bị phần cứng: Apple I, Apple II, Macintosh, iMac, iPod, iPhone, iPad, MacBook.
• Phần mềm và dịch vụ: Mac OS X, iTunes, App Store, NeXTSTEP.
• Điện ảnh: Giám đốc sản xuất phim Toy Story (1995).

Giải thưởng và vinh danh

• Huân chương Quốc gia về Công nghệ (1985).
• Giải thưởng Grammy danh dự (2012) – Truy tặng vì những đóng góp to lớn cho ngành công nhạc thông qua hệ sinh thái iPod và iTunes.
• Huân chương Tự do Tổng thống (2022) – Vinh dự dân sự cao quý nhất của Hoa Kỳ, được Tổng thống Joe Biden truy tặng nhằm ghi nhận những đóng góp thay đổi thế giới của ông.
• Sở hữu hơn 450 bằng sáng chế, bao gồm các thiết kế từ giao diện người dùng đến kiến trúc cầu thang kính trong các Apple Store.

Thông tin cá nhân và gia đình

Steve Jobs kết hôn với bà Laurene Powell Jobs, một doanh nhân và nhà từ thiện quyền lực. Ông có bốn người con bao gồm: Lisa Brennan-Jobs, Reed Jobs, Erin Jobs và Eve Jobs. Trong đó, cô con gái út Eve Jobs hiện được biết đến là một người mẫu nổi tiếng. Trong suốt sự nghiệp của mình, Jobs nổi tiếng với phong cách sống giản dị nhưng cực đoan. Ông duy trì mức lương chỉ 1 USD/năm tại Apple từ năm 1997 cho đến khi qua đời để khẳng định sự tận tâm của mình đối với sự phát triển của công ty hơn là lợi ích tài chính cá nhân. Tại thời điểm qua đời năm 2011, tài sản của ông ước tính khoảng 10,2 tỷ USD, phần lớn đến từ cổ phần tại Disney sau khi bán Pixar.

Điều có thể bạn chưa biết

• Nghỉ học để học thứ mình thích: Dù bỏ học tại Đại học Reed chỉ sau một học kỳ, Jobs vẫn bí mật ở lại dự thính lớp thư pháp. Chính những kiến thức này đã giúp ông thiết kế các phông chữ và kiểu cách trình bày đẹp mắt trên máy tính Macintosh, điều mà các máy tính cùng thời không có.
• Chế độ ăn kiêng đặc biệt: Steve Jobs từng thực hiện chế độ ăn kiêng rất khắc nghiệt, có thời gian ông chỉ ăn trái cây như táo và cà rốt. Việc tiêu thụ quá nhiều cà rốt trong một thời gian dài đã khiến làn da của ông từng có lúc chuyển sang màu cam nhạt.
• Chiếc xe không biển số: Jobs thường lái một chiếc Mercedes-Benz SL55 AMG không có biển số. Ông đã tận dụng kẽ hở của luật pháp bang California thời bấy giờ (cho phép xe mới không cần gắn biển trong vòng 6 tháng) bằng cách cứ mỗi 6 tháng ông lại đổi sang một chiếc xe mới cùng loại.
• Bài kiểm tra bia khi tuyển dụng: Thay vì những câu hỏi phỏng vấn khô khan trong văn phòng, Jobs thường đưa các ứng viên đi dạo và cùng đi uống bia. Ông sử dụng cách này để đánh giá sự chân thành, cá tính và độ thú vị của ứng viên thay vì chỉ nhìn vào bằng cấp trên giấy tờ.
• Đồng phục tối giản: Steve Jobs luôn xuất hiện với chiếc áo len cổ lọ màu đen phối cùng quần jeans xanh. Ông sở hữu khoảng 100 chiếc áo như vậy do nhà thiết kế Issey Miyake tạo ra. Việc mặc “đồng phục” này giúp ông tiết kiệm thời gian và năng lượng cho việc đưa ra những quyết định quan trọng hơn trong công việc.

Infographic: Steve Jobs

Câu hỏi thường gặp về Steve Jobs